Yakın dönem Kürdistan tarihinin en tartışılan figürlerin başında Şeyh Said’in geldiği herhalde tartışmasız. Sadece tek başına Osmanlı imparatorluğunun bakiyesi ciddi bir güce kafa tutma cesareti göstermesi değil, köylü Kürt toplumunun hiç değilse bir bölgesindeki meskûn kesimleri temsil etme kabiliyeti ...
Üzerinden yüz yıl geçmesine rağmen, sebebi ve amacı hala tartışma konusu olan Şark İsyanı/Şeyh Said Ayaklanması, araştırılması yasaklanmış, evrakı ileri derecede gizlilik kararıyla kamuoyundan saklanmış bir konudur. Bu sebeple 90 yıl boyunca gizemini korudu. 2011 yılında bir şekilde, yargılamanın yapıldığı ...
Şeyh Said’in Sürgün Ailesi: 1925’ten Sonra Şeyh Said Ailesinin Yaşadığı Üç Sürgün
1925 Şeyh Said Hareketi, üzerinden bir asır geçmesine rağmen halen hafızalarda ve gündemdeki canlılığını korumaya devam etmektedir. Geçen yüzyıl içinde kıyama dair yazılı ve sözlü çalışmaları kapsayan hatırı sayılır bir külliyat oluşmuş olsa da kıyam sonrasında Şeyh Said’in ailesinin ve Kürt ...
Şeyh Said İsyanı ve Kürt Coğrafyasının İktisadi Tarihinde Dönüşümler
Giriş
Şeyh Said İsyanı üzerine mevcut literatür, ağırlık olarak isyanın siyasi, sosyolojik ve kültürel tahlillerine odaklanmış durumdadır. Son yıllarda ortaya çıkan yeni kaynaklar ve belgeler, bu alanda süregelen araştırmaları zenginleştirmekte ve yeni yorumların geliştirilmesine imkân tanımaktadır. ...
ustafa Kemal Diyarbekire iki kez gelir. İlki 1917’de, diğeri 1937’de. İlk gelişinde Diyarbekir‘in Silvan ilçesindeki konukluğunu halen hatırlayıp anlatanlar var. Kürtlerle özel dostlukları o günlerde başlar. Halife ve İslâm’a sahip çıkılması gerektiğini daha o günlerde telaffuz eder.
Sonraki ...
TÜRKÇÜ DEVLET İNŞASINA KÜRTLERDE İLK SİYASAL-ÖRGÜTSEL MUHALEFET ve CIBRANLI HALİT BEY İDAM EDİLİŞLERİNİN YÜZÜNCÜ YILI ANISINA-II
Toplumsal Faaliyetlerden Siyasal Örgütlenmeye Geçiş ve Kürdistan’da İlk Milliyetçi Örgüt: KİC (AZADİ)
Tarih 1920’lere gelindiğinde iki temel sebepten dolayı, yeni bir cemiyet kurma kararı alınır. Birincisi: Dışarda veya İstanbul’da kurulan cemiyetlerle Kürt toplumunu etkilemek, örgütlemek ...
Ölülerin hayaleti
her yerdedir.
Giriş
Layıkıyla gömülmesine izin verilmeyen ve yası tutulamayan ölüler, yaşayanlara musallat olurlar. Yası tutulma hakkından mahrum bırakılan ölülerin, egemenle görülmemiş bir hesabı vardır. Yası tutulmayan ölüler, o hesabını görene ...
Laşên Bindestan Jî Serdestan Ditirsîne: Mînaka Şêx Seîd û Zeynel Abidîn Han
“Dîroka mirovahiyê,
(…) dîroka cendekan e jî.”
Zeynep Sayın
Dibe ku mirin sax û miriyan ji aliyê fîzîkî ve ji hevdu veqetîne. Mirî bi mirinê re ji nav jiyanê, ji ber çavan winda dibin. Cendek di bin axê de tên veşartin. Bi vî awayî jî hebûna fîzîkî diqede. Lê her tişt ...
Elli yıl önce Eylül ayında, halk konserinin sonuna doğru bir Ankara sahnesinde bomba patladı ve bu patlamanın sonuçları günümüzde de yankılanmakta… Bahsi geçen bomba gerçek anlamda bir silah değil, sadece bir şarkıydı. Bu patlama sonrasında yayılan enerji, gücünü yüzyıllar olmasa bile on yıllardır ...
Azadi Öncesi Siyasi Olaylar
Cıbıranlı Halit Bey’in
Kongre ve Mustafa Kemal Paşa’ya Yazdığı Mektuplar
Azadi konusuna girmeden, zamanın Kürt aydınlarının böyle bir komite oluşturma gerekçelerini anlamak için, kuruluşuna giden süreci anlamak, Kürtler konusunda kurucuların ...
TÜRKÇÜ DEVLET İNŞASINA KÜRTLERDE İLK SİYASAL-ÖRGÜTSEL MUHALEFET ve CIBRANLI HALİT BEY İDAM EDİLİŞLERİNİN YÜZÜNCÜ YILI ANISINA
Halit Bey, Osmanlı İmparatorluğunun en çalkantılı döneminde farklı din, dil, millet ve mezheplerin beraber yaşadığı Varto’da yaşama gözlerini açtığında takvim 1882 yılını gösterir. 1882 yılından 1925 yılı Nisan ayının on dördüncü günü Bitlis’te darağacında yaşama veda edinceye kadarki kısa ...
Son yıllarda Türkiye’de Kürt meselesine dair geniş bir akademik külliyat oluştu. Bu artışın ve zenginleşen literatürün başlıca sebeplerinden biri, hem Türkiye’de hem de Avrupa ve ABD gibi ülkelerde akademik kariyerlerini sürdüren yeni nesil Kürt akademisyen sayısındaki belirgin artıştır. Kendi ülkelerinde ...
